Türk medyası Türkçeden bihaber!

01 Ekim 2016 Cumartesi  |  GÜNLÜK

Bir kaç gün önce Cumhuriyet'ten Milliyet'e pek çok gazetede ilginç bir "haber" yayınlandı.

Habere göre, Türk Dil Kurumu (TDK), kesme işaretinin kullanımı ile ilgili bir değişikliğe gitmişti. Yani bundan böyle kurum, kuruluş, kurul, birleşim, oturum ve işyeri adlarına gelen ekler kesmeyle ayrılmayacaktı. Gazetelere göre, yeni düzenlemeyle bundan sonra yazımda kurum ve kuruluş adlarından sonra gelen tüm takılar birleşik yazılacaktı. Gazeteler bu "kural değişikliği"ni şu örneklerle açıkladı:

"Artık Türkiye Büyük Millet Meclisine, Başbakanlığa, Bakanlar Kurulunun, Türk Dil Kurumuna, Mavi Köşe Bakkaliyesinden gibi yazılacak."

Tabii ilk anda basının Türkçe konusunda hassasiyeti göstermesi açısından sevindirici gibi gelse de işin içinde küçük bir "ama" vardı: Yeni diye sunulan kural aslında yıllardır uygulanıyordu! Basının "yeni" sandığı kural TDK tarafından tam 31 yıl önce konulmuştu!

TDK baktı ki olacak gibi değil, aşağıdaki açıklamayı yaparak gazetelerle resmen dalga geçti:

27 Eylül 2016 tarihinde bir kısım basın yayın organında "Türk Dil Kurumu yaptığı yeni değişiklikle kurum ve kuruluş isimlerinde tırnak işaretinin kullanımını kaldırdı." şeklinde bir haber yayımlanmıştır. Bu yanlış haberle basın yayın mensuplarının imlamıza olan ilgisizliği ve bu konudaki bilgisizliği bir kez daha gözler önüne serilmiştir.

Öncelikle kurum ve kuruluş adlarına gelen eklerin kesme işaretiyle ayrılmayacağı kuralı Kurumumuzca yeni oluşturulmamıştır. 1985 yılında Türk Dil Kurumu yayını olarak yayımlanan Prof. Dr. Hasan Eren'in hazırlamış olduğu İmlâ Kılavuzu'nun "Kesme İşareti" bölümünde aynen şu kural yer almaktadır. "Kurum ve kuruluş adlarına getirilen ekler çoklukla kesme işaretiyle ayrılmaz." (Türk Tarih Kurumu Basım Evi, s.37)

1996 yılında yine Kurumumuzca yayımlanan İmlâ Kılavuzu'nun "Kesme İşareti" bölümünde ise yukarıdaki bahsi geçen kuraldan "çoğunlukla" kelimesi çıkarılarak "Ancak kurum ve kuruluş adlarından sonra kesme işareti kullanılmaz: Türkiye Büyük Millet Meclisine, Türk Dil Kurumundan" şeklinde daha kesin bir ifade kullanılmıştır.

Ayrıca 2004 yılında Kurumumuzca yayımlanan İlköğretim Okulları İçin İmlâ Kılavuzu'nda da "Kurum, kuruluş, kurul adlarına gelen ekler kesmeyle ayrılmaz." kuralı uyarı maddesi olarak verilmiştir. Bu eserin 2016 baskısında da söz konusu kural bulunmaktadır.

1985 yılından bu yana Kurumumuzca yayımlanmış olan bütün imla kılavuzlarında yer alan, Türkiye çapında bütün ilkokullarda 2. sınıftan itibaren öğrencilere öğretilmeye başlanan söz konusu kural yeni oluşturulmamıştır, imlamızda otuz bir yıldır bulunmaktadır. Kurumumuz, kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan kamu görevlilerini imla kuralları ve özellikle kesme işareti konusunda da aralıklı olarak bilgilendirmektedir. Kaldı ki bu kural, Kurumumuzun genel ağ (internet) sayfasının "Yazım Kuralları" bölümünde yıllardır yer almaktadır.

Sayın basın mensupları, 27 Eylül 2016 tarihinde yaptığınız haberde daha adından bile emin olamadığınız, başlıkta "tırnak işareti" haberin içeriğinde "kesme işareti" dediğiniz bu işaretin görevlerini, kurum ve kuruluş adlarına gelen eklerin kesme işaretiyle ayrılmayacağını ilkokul çocukları bile bilmektedir.

Gerek 2012 baskılı Yazım Kılavuzu'muza gerekse genel ağ sayfamızda yer alan "Yazım Kuralları" bölümüne bakılmadan Kurumumuza danışılmadan yapılan bu tür yanlış açıklamalar halkımızın kafasını karıştırmakta, Türkçemize zarar vermekte, Kurumumuzun güvenilirliğini zedelemektedir.

Türk Dil Kurumu olarak dileğimiz, bu tür yanlış haberlerin artık yayımlanmaması ve basın mensuplarımızın Türkçemize, imlamıza daha fazla özen göstermesidir.