Rus-Türk zirvesinin ardından

10 Mart 2017 Cuma  |  GÜNLÜK

Moskova'daki Türkiye-Rusya Üst Düzey İşbirliği Konseyi zirvesi sona erdi. Türk vatandaşlarının sabırsızlıkla bekledikleri "müjdeli haber" 5,5 saat süren zirvenin sonunda, basın toplantısı biterken bizzat Putin tarafından kamuoyuna açıklandı: "Yasaklar en kısa sürede kalkacak."

Cumhurbaşkanı Erdoğan Putin'den, Rusya'nın uyguladığı yaptırımların "tamamen ve ivedilikle" kaldırılmasını istedi. Putin de bir soru üzerine müjdeyi verdi ve tüm yasakların "en kısa zamanda" kaldırılacağını açıkladı. Anadolu Ajansı muhabirinin sorusu üzerine Putin, bu konuyu görüşmelerde ele aldıklarını, Erdoğan'ın özellikle inşaat şirketlerinin faaliyetleri ile ilgili sorunlar gündeme getirdiğini, ortada "önemsiz teknik bazı sorunlar" olduğunu ve en kısa sürede halledileceğini söyledi. Erdoğan da Putin'e bu açıklaması için ayrıca teşekkür etti.

Bu açıklama, Rusya'da yaşayan Türk toplumu için en büyük müjde oldu. Putin'in bu açıklamasının ardından Rusya hükümetinin gerekli düzenlemeleri yapması bekleniyor. Rusya uçak krizi sonrasında Türk vatandaşlarına Rus şirketlerinde çalışma yasağı getirmişti.

Ancak turistk ziyaretlerde vizenin yakın zamanda kaldırılması gündemde değil. Sadece iş adamlarının vize alımlarında kolaylık ele alınıyor.

Erdoğan'ın Kremlin Sarayı'ndaki diplomatik mesaisi 5,5 saate yakın sürdü.

İki ülke liderleri Putin ve Erdoğan'ın Kremlin'deki başbaşa görüşmesi 1 saat 15 dakika, heyetler arası müzakerelerle birlikte toplam görüşmeler ise toplamda 2.5 saat sürdü. Daha sonra da Kremlin'de görüşmeler farklı düzeylerde sürdü. Taraflar öğlen yemeğinde de sorunları ele almaya devam etti.

4,5 saatlik görüşmelerin ardından anlaşma ve memorandumların imza törenine geçildi. Ardından basın açıklaması başladı.

Zirve sonrası Üst Düzey İşbirliği Toplantısına katılan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Vladimir Putin iki ülke arasında varılan anlaşmaların imzalandığı basın toplantısına katıldı.


 PUTIN: 1 MİLYAR DOLARLIK ORTAK YATIRIM FONU KURUYORUZ

Putin şunları söyledi: 

"Sayın Cumhurbaşkanı ile 1 sene içerisinde 4. görüşmeyi yapıyoruz. İkili kilit faaliyetler yeniden başlatıldı. Bakanlıklar arası, parlamentolar, bölgeler arası ilişkiler gelişiyor. Karşılıklı ticaretin ve hizmetlerin artırılmasına yönelik orta vadeli program imzalamış olduk. Yeni ortak yatırım fonu kuruyoruz. 1 milyar dolarlık sermayesi olacak. İlgili anlaşmanın imzalanmasına tanık oldunuz."

"Bu sene Gazprom büyük bir güzergahı da kuracak. Türk Akımı'ndan bahsediyoruz. Hem nükleer güç santrali hem de Türk Akımı çevre dostu olan iki projedir. Öncelikli hedeflerimizden bir tanesi sanayi ortaklıklarının kurulması. Özellikle ağır sanayi, oto sanayi alanında, kimya, inşaat ve ulaştırma alanında ortaklıkların kurulması planlanıyor. Kültüre alandaki işbirliğini de ele aldık. 2019 senesinde karşılıklı kültür ve turizm senesi olması planlanıyor. Rus turistlerin Türkiye'de güvenli şekilde tatil yapmasını sağlama konusunda görüşmeler yapıyoruz. Türkiye tekrar gözde ülke haline gelmeye başlıyor Rus turistler için."

"Terörle mücadele konusundaki çabalarımızı birleştirme niyetindeyiz. Türkiye Rusya'nın çabaları sayesinde somut, doğrudan ihtilafa katılan taraflar arasında Astana'da siyasi müzakereler başlatılabildi. Türkiye, Rusya ve İran sayesinde ateşkes muhafaza ediliyor. Şiddet büyük ölçüde azaltıldı. İstihbarat teşkilatları ve askerlerin yardımı ile bunu gerçekleştireceğiz. Bir kez daha Türk cumhurbaşkanına içerikli görüşmeler için teşekkür ediyorum."

ERDOĞAN: TURİZMDE REKORA İMZA ATMAK İSTİYORUZ

"Maalesef 2015 yılı sonunda bizleri derinden yaralan hadise sebebiyle ciddi zaman kaybettik. Ancak iki ülke dostluğu tüm sınamaları, tüm provokasyonları aşacak durumda olduğunu gördük. İki ülke ilişkilerini normalleştirme yönünde önemli mesafeler kaydettik."

Karşılıklı güven unsurunu tesis etmek ve bunun ekonomik alana sirayet etmesini bekliyoruz. Rusya'nın ülkemizle ekonomik ilişkiler bağlamındaki kısıtlamalarını tamamen kaldırmasını bekliyoruz. Ancak bu şekilde geçmişte açıkladığımız 100 milyar dolarlık ticaret hacmi hedefine ulaşmamız mümkün olacaktır. Zira bizler, iki ülke olarak 38 milyar dolar hedefini gerçekleştirmiştik fakat bu son olaylardan sonra 17 milyar dolara kadar düştük. Şimdi bunu tekrar telafi ederek inanıyorum ki bu kaybımızı önleyeceğiz. Özellikle turizm alanında bu yıl bir rekora imza atmak istiyoruz. Ben buradan Rus dostlarımızı ülkemize davet ediyorum. Gelsinler, Türkiye'nin tarihi, turistik, kültürel güzelliklerini onlar da görsünler.

Milli paralarla ticaretin artırılmasının önemine vurgu yapan Cumhurbaşkanı Erdoğan böyle Rus vatandaşların Türkiye'deki ticaretlerinde Ruble, Türk vatandaşlarının Rusya'da Türk lirası kullanabileceğini belirtti. Erdoğan şöyle devam etti:Bunun ticaretimizin üzerindeki kur baskısını da hafifleteceğimizi düşünüyorum. Akkuyu ve Türk Akımı'ndaki işbirliğimizin diğer konularda emsal olacağına inanıyorum. Bugün imzaladığımız anlaşmalarla güçlü bir irade ortaya koyduk. Türk-Rus ortak yatırım fonunun kurulmuş olması ciddi bir adımın, güçlü bir adımın atılmış olmasıdır. Bu anlaşmalar ve bugün aldığımız kararlar kaybedilen zamanı telafi edecek, iki ülke ilişkilerinde sıçrama yaratacaktır

FIRAT KALKANI DEAŞ'A VURULAN EN BÜYÜK DARBE

"Suriye konusu üzerinde hassasiyetle durduk. Karadeniz Ekonomik İşbirliği konusu üzerinde durduk. Özellikle Azerbaycan-Rusya bunun yanına Türkiye üçlü işbirliği üzerinde durduk. Suriye'deki çatışmaların yükünü 911 km sınırı olması nedeniyle Türkiye çeken bir ülke. Burada dayanışmaya ihtiyacımızın olduğunu gündeme getirdik. 24 Ağustos'ta başlattığımız Fırat Kalkanı, DEAŞ'a vurulan en büyük darbedir."

"BİR TERÖR ÖRGÜTÜYLE DİĞERİ BERTARAF EDİLEMEZ"

Suriye'de insani yardım konusunda da Rusya ile Türkiye'nin işbirliği oradaki birçok mağduru rahata kavuşturabilecek adımdır. Astana toplantılarının Cenevre sürecinin tamamlayıcısı, destekleyicisi olarak başarılı geçtiğini ifade edebilirim. Türkiye ve Rusya'nın ortaya koyduğu iradenin payı var. Cenevre'nin sonuca taşınması için bütün tarafların samimiyetle çalışması gerekiyor.

SURİYE'NİN TOPRAK BÜTÜNLÜĞÜNÜ KİMSE TEHLİKEYE ATMAMALI

Bir terör örgütüyle diğerinin bertaraf edilmeyeceği bilinmelidir. Başta DEAŞ olmak üzere, PYD, El Nusra gibi terör örgütleri her an karşımızda olan örgütlerdir. Suriye'nin milli birliğini ve toprak bütünlüğünü kimse tehlikeye atmamalıdır. Soruna hakkaniyet temelinde gayretlerimize devam edeceğiz.

HER KONUDA HEMFİKİR OLMASAK DA...

Terör örgütlerinin ikili ilişkilerimizi zehirlemesine izin vermeyeceğiz. Her konuda hemfikir olmasak da, iletişim kanallarını açık tuttuk, tutmaya devam edeceğiz.

İSTİHBARAT PAYLAŞIMI

Türkiye ve Rusya'nın Suriye için istihbarat paylaşımıyla ilgili soruyu yanıtlayan Putin, bu paylaşım sayesinde ateşkesin sağlandığını belirtti ve "İstihbarat birimlerinin işbirliğini takdir ediyoruz" dedi. 

MÜNBİC MESAJI

Münbiç sürecinde de bildiğiniz gibi şu anda orada Türkiye-Rusya olarak koalisyon güçleriyle bir işbirliği yapalım istiyoruz. Bu iş birliğiyle beraber Münbiç halkının oraya yerleşmesini sağlayalım. Yani terör örgütlerinin oraları işgali değil, kendi halkının oralara yerleşmesi en büyük arzumuzdur. Bundan sonra asıl hedef Rakka. Rakka biliyorsunuz DEAŞ'ın en büyük örgütlendiği yerdir ve elimizdeki rakamlara göre 3 bin civarında DEAŞ'lının oralarda olduğu, bize istihbaratın verdiği bilgilerdir.

İSTANBUL'DAKİ HELİKOPTER KAZASI

İstanbulumuzda bugün Eczacıbaşı'na ait helikopterin maalesef Büyükçekmece bölgesindeki bir kuleye çarpmak suretiyle içindeki iki pilot ile beş yolcu, dört tanesi Rus, üç tanesi Türk olmak üzere rahmetli oldular. Bunu burada ifade ederek ailelerine başsağlığı diliyorum. Gerek Rusya'daki ve bütün ailelerin acılarını bu vesileyle paylaşmak istiyorum."

Putin Türkiye'yi "en önemli partnerlerden biri" olarak nitelerken, yoğun siyasi temaslarla ilişkilerin düzeyini yükseltmeyi hedeflediklerini vurguladı. Putin "sayın devlet başkanı" diye hitap ettiği Erdoğan ile son bir yılda 4 kez görüştüklerini vurguladı.

Erdoğan ise "sayın devlet başkanı, değerli dostum" hitabıyla Putin'e seslenirken, uçak krizine atıf yaparak, bu üzücü olay yüzünden ilişkilerin büyük zaman kaybettiğini, ancak ikili ilişkilerin tüm sınamaları, provokasyonları aşacak güçte olduğunun ortaya çıktığını söyledi. Erdoğan bugün liderlerin bu konuda güçlü irade ortaya koyduklarını vurguladı.

Erdoğan, "Karşılıklı siyasi güveni tesis etmek ve bunu ekonomik ilişkilere yansıtmak lazım. Rusya'nın Türkiye'ye yönelik üm kısıtlamaları tamamen kaldırmasını bekliyoruz. Ancak bu şekilde 100 milyar dolar ticaret hedefine ulaşabiliriz. 38 milyar dolara ulaştıktan sonra 17 milyar dolara indik. Bunu telafi edeceğimizi düşünüyorum. Turizmde bu yıl rekora imza atmak istiyoruz" dedi.

Erdoğan "Karşılıklı güven temelinde işbirliğini sürdüreceğiz" dedi.

 Erdoğan özetle şunları söyledi:

* Köklü ve özel ilişkilerimizi geliştirmede kararlıyız.

* Maalesef 2015 yılı sonunda bizler derinden yaralayan bir hadise sebebiyle çok zaman kaybettik.

* Siyasi düzeydeki diyalog ekonomi alanında da olmalı.

'TURİZM ALANINDA REKORA İMZA ATMAK İSTİYORUZ'

* Turizm alanında rekora imza atmak istiyoruz. Ben buradan Rus dostlarımızı ülkeme davet ediyorum.

* Rusya'nın ekonomik ilişkiler konusunda kısıtlamaları tamamen kaldırmasını bekliyoruz.

* Milli paralarla ticaretin artmasını istiyoruz.

* Bugün imzaladığımız anlaşmalarla güçlü bir irade ortaya koyduk. Türk- Rus Ortak Yatırım Fonu'nun 1 milyar dolar sermaye ile kurulması atılmış ciddi bir adımdır.

* Suriye konusu üzerinden hassasiyetle durduk. Karadeniz Ekonomik İşbirliği üzerinde hassasiyetle durduk. Karabağ konusu üzerinde durduk.

* Suriye'de insani yardım konusunda işbirliği yapacağız.

* Astana süreci başarılı geçti.

* Terör örgütlerinin ikili ilişkilerimizi zehirlemesine izin vermeyeceğiz.. Bütün konularda hemfikir olmasak da iletişim kanallarını açık tuttuk, tutmaya devam edeceğiz.

Türkiye ile Rusya arasındaki istihbarat paylaşımıyla ilgili soruya yanıt veren Putin, Suriye'de ateşkesin bu sayede sağlandığı söyledi. Putin, "İstihbarat birimlerinin işbirliğini takdir ediyoruz" dedi.

Erdoğan ise bu soruya verdiği yanıttı, iki ülkenin askeri birliğinin yoğun şekilde sürdüğünü belirtti. "Suriye'de askeri adımlarda her türlü askeri işbirliği var" diyen Erdoğan, insani yardımlar konusunda da bu işbirliğini devam ettirmede kararlı olduklarını kaydetti.

Bu arada Erdoğan, sabah saatlerinde Büyükçekmece'de yaşanan helikopter kazasında hayatını kaybeden Rus vatandaşları için başsağlığı diledi.

(TürkRus.Com)