Türk-Rus geriliminin kronolojisi

13 Ekim 2017 Cuma  |  KÖŞE YAZILARI

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in son ziyaretinden sonra Türkiye Rusya ilişkilerinde gittikçe tırmanan gerilimin kronolojisi

Hatırlanacağı üzere, 28 Eylül'de gerçekleşen ErdoğanPutin görüşmesinden sonra yapılan basın toplantısında üzerinde yorum yapılacak ciddi bir konu ya da sonuç çıkmadı. 

Kuzey Irak Referandumu :

Rusya, Irak'ın toprak bütünlüğünden yana olduğunu açıklasa da Kürtlerin kendi kaderlerini tayin etme hakları olduğuna yönelik görüşünü tekrarladı. Bu açıklamayı, Erdoğan Putin görüşmesine atfen Kremlin sözcüsü Peskov 29 Eylül'de yaptı. Putin, 4 Ekim'de yaptığı açıklamayla, Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi'nde (IKBY) düzenlenen bağımsızlık referandumu sonrası petrol ambargosuna karşı çıktı. Putin, "Irak Kürdistanı'na yönelik petrol ambargosu, petrol fiyatlarının artmasına neden olur. Fakat kimsenin bu yola başvuracağını sanmıyorum" dedi.

Suriye'deki Gelişmeler 

Erdoğan Putin görüşmesinden bir gün önce Suriye Dışişleri Bakanı Velid Muallim, Russia Today televizyonuna verdiği mülakatta PYD'nin özerklik taleplerinin IŞİD'in yenilgiye uğratılmasından sonra ele alınabileceğini söyledi. Rusya Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Zaharova, 30 Eylül günü yaptığı basın toplantısında Muallim'in açıklamasını "Rusya bu gelişmeyi hayırhahlıkla karşılıyor ve destekliyor" dedi. 

4 Ekim günü Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov, Erdoğan Putin görüşmesine atıfla "Zirve Fetih -Al Şham'la mücade konusunda sonuç verdi" dedi.

5 Ekim günü Cumhurbaşkanı sözcüsü İbrahim Kalın  Afrin'e olası operasyonla ilgili olarak" Türkiye kendi güvenliği için gerekli gördüğü yer ve zamanda müdahaleyi yapar" dedi.

9 Ekim'de, PYD'nin de bağlı bulunduğu Demokratik Suriye Meclisi (DSM) Yöneticisi Rezan Hiddo, YPG heyetinin geçen hafta Moskova'yı ziyaret ederek terörle mücadele ve siyasi çözüm konularını istişare ettiğini belirtti.

11 Ekim'de Soçii'de yapılan Suriye Dışişleri Bakanı Muallim Lavrov görüşmesinde, Muallim  "Türkiye'nin Suriye'deki askeri varlığının illegal olduğunu belirterek, Türkiye'nin İdlip'deki varlığının, Suriye krizinin en başından beri Türkiye ile teröristler arasındaki işbirliğine işaret ettiğini vurguladı.

Kırım  

Cumhurbaşkanı Erdoğan 9 Ekim'de Ukrayna'da "Türkiye'nin Ukrayna'nın egemenliğini, Kırım dahil toprak bütünlüğünü ve siyasi birliğini desteklemeye devam edeceğini bir kez daha ifade ettim. Kırım'ın yasa dışı ilhakını tanımadık ve tanımayacağız." dedi.  Rusya Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Zakharova, Erdoğan'ın açıklamasına ilişkin bir soru üzerine, "Herhangi birinin Kırım'ı tanıdığı ya da tanımadığı yönündeki herhangi bir açıklaması, bu kişi her kim olursa olsun, Kırım'ın, Rusya'nın parçası olduğu gerçeğini değiştirmez" ifadelerini kullandı.

S-400

2 Ekim 2017'de Rusya'nın hükümete yakın ve önemli haber sitelerinden gazeta.ru'da yer alan bir haberde "Türkiye'nin S 400 teknolojisi transferine ilişkin taleplerin reddedildiği" belirtildi. 9 Ekim'de Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, "S-400'ler için Rusya ile "Ortak üretim konusunda prensipte anlaştık" dedi. Çavuşoğlu, ayrıca "ortak üretim konusundaki teklifi Rusya lideri Putin'in bizzat kendisinin yaptığını"söyledi. Aynı gün Kremlin sözcüsü Peskov S-400 görüşmelerinin hala sürdüğünü açıkladı.

Akkuyu 

Akkuyu Nükleer santral projesini gerçekleştirecek olan Rosatom, projenin muhtemel Türk ortakları Cengiz - Kolin Kalyoncu ile ilgili imaj konusunu da araştırmak amacıyla "due dilligence" yapacak firmayı, Baker Tilly Russia, 9 Ekim'de görevlendirdi.

Tarım ürünleri 

8 Ekim'de Türkiye ile Rusya arasında tarım ürünleri (domates- buğday) ticaretine ilişkin misilleme tekrar başladı...

Türk limanlarının Kırım çıkışlı gemilere kapatılması 

6 Ekim 2017'de İstanbul ve Marmara, Ege, Akdeniz, Karadeniz Bölgeleri Deniz Ticaret Odası yazılı bir açıklamayla, "Kırım Bölgesinden ve Limanlarından Türkiye limanlarına geldiği tespit edilen gemilerin ülkemize girişlerine müsaade edilmeyeceği ve bu bölge limanlarına çıkış verilmeyeceğini duyurdu.