'Masrafımızı biz öderiz'

12 Aralık 2017 Salı  |  GÜNLÜK

Hürriyet Okur Temsilcisi Faruk Bildirici bu haftaki yazısında gazetecilerin "bedava" geziye gitmesi konusunda yabancı medya kuruluşlarındaki uygulmayı aktardı:

"Gazetecilerin masraflarını başkalarının karşıladığı gezilere gidip, oralarda ağırlandıktan sonra da gelip o marka ya da şirketin reklamını yapmasına itirazımı defalarca dile getirdim.

Ama bir yanlış anlamayı ortadan kaldırmakta da yarar var. Gazetecilerin "hanut" gezilere gidip reklam yapmasının gazeteciliğin ruhuna aykırı olduğu kişisel görüşüm değil, gazeteciliğin dünyada geldiği nokta bu.

Çeşitli ülkelerdeki saygın medya kuruluşlarının yayın ilkelerini inceledim. Hemen her yerde belli başlı medya kuruluşlarının Etik Kodları'nda "gezi davetlerinin kabul edilmemesi" ve "gezilerin masraflarının medya kuruluşu tarafından karşılanacağı" ilkesinin yer aldığını saptadım. Bild gazetesinin dahil olduğu Axel Springer grubunun kodlarında da davetlerin istisnai durumlarda kabul edilebileceği belirtiliyor. İstisnai durumlardan kasıt, askeri ve bilimsel olaylar gibi "başka türlü izlenemeyecek önemli olaylar". Bu tür durumlarda genel yayın yönetmeni karar veriyor.

Doğan Grubu Yazılı Medya Yayın İlkeleri'nde de aslolan "gazete ve dergi çalışanlarının yayın amaçlı gezilerinin giderlerini kurumun karşılaması". Özel durumlar için ise "Davetli gezinin haber yapılması halinde, yayında, gezinin davet olduğu mutlaka belirtilir" kuralı yer alıyor.

Ben de davet gazeteciliğine karşı çıkarken bu evrensel ilkeleri savunuyor, meslektaşlarımdan da uygulamalarını bekliyorum.

Dünya medyasında davet ilkeleri:

AXEL SPRINGER: Axel Springer'deki gazetecilerin, araştırmaları sırasındaki tüm masrafları (ulaşım, eğlence ve benzeri) yazı işleri tarafından karşılanır. İstisnai durumlar genel yayın yönetmeninin onayına bağlıdır.

BBC: Bir uçak ya da geminin ilk seferi ya da askeri harekât gibi, başka türlü izlenemeyecek önemli olaylar haricinde masrafları karşılanan gezilere katılmayı kabul etmememiz gerekir.

WASHINGTON POST: Biz yol masraflarımızı ödüyoruz. Bedava seyahat kabul etmiyoruz. Pozisyonumuzdan ötürü özel muamele kabul etmiyoruz.

NEW YORK TIMES: Gazete elemanları askeri veya bilimsel seyahatler gibi alternatif düzenleme yapılamayan özel koşullar dışında bedava veya indirimli konaklama kabul edemez.

LE MONDE: Promosyon amacıyla düzenlenen ve masraflarını dışarıdan bir kuruluşun karşıladığı basın gezilerine katılım istisna olarak kalmalı, gezinin mesleki gerekçesi bulunmalıdır. Bir basın gezisine katılım, geziye dair haber yayınlama zorunluluğu getirmez.

AGENCE FRANCE PRESSE (AFP): AFP gazetecileri, sembolik değeri olanlar dışında ikram, hediye, gezi, konaklama, bilet veya başka menfaat kabul etmemelidir. Uzak bir fabrikayı ziyaret gibi haberin takibi için kaçınılmaz olan durumlarda da genel yayın yönetmenine danışılmalıdır.

THE SYDNEY MORNING HERALD: The Herald, bedava seyahatleri kabul etmez. Editörün, Herald veya gazetecinin zarar görmeyeceğine ikna olduğu durumlar istisnadır. Bu tür tekliflerin kabulü Herald'ın kendi seçtiği yazar ya da fotoğrafçıyı görevlendirmekte özgür olması şartıyla mümkündür.

PULITZER CENTER: Bedava seyahati kabul etmemelisiniz. Ancak askerle birlikte hareket edenler ve seyahat yardımının habercilik için gerekli olduğu istisnai durumlar bunun dışındadır. 

ASSOCIATED PRESS: Haber değeri olan bir seyahatin masrafını biz karşılarız. Eğer bir kişi ile özel uçağında söyleşi yapacaksak uçak bileti için makul bir miktar öderiz. Askeri seyahatler gibi istisnai durumlar olabilir.

CITY PRESS (Güney Afrika): Biz bedava hiçbir şeyi kabul etmeyiz. Kendi yol paramızı öderiz, vatandaş olarak bize ulaşmayacak hediyeleri, avantayı, teşvikleri, özel teklifleri, biletleri, ücretsiz seyahatleri vb kabul etmiyoruz.

TELEFUTURO (Paraguay): Telefuturo gazetecileri, yazacakları haberde misafir edenle ilgili tavize neden olabilecek hediye veya gezi davetini kabul etmez."

Yazının tamamını okumak için tıklayın